اپلیکیشین وقایع کانال تلگرام روزنامه ونافار
آخرین خبرها پربازدید ترین‌ها
ايران، دشمني کم‌هزينه براي عربستان
هيچ منعي براي حضور اقليت‌ها در دولت آينده نيست
پيشنهاد تبديل دستيار ويژه رئيس‌جمهوري در امور اقوام و مذاهب به معاونت
واکنش‌هاي مثبت يک ديدار
ثبات مديريتي به دولت برگردد
ضرورت اصلاحات در ساخت دولت
برجام نتیجه چندجانبه‌گرایی است
حرکت از وحدت ملي به آنارشي
رابطه ايران‌ستيزي محمد بن‌سلمان با تحولات داخلي عربستان
اردن و اسرائيل در آستانه قطع روابط
بحران سوریه به ایستگاه آخر می‌رسد
اتحاد توليدکنندگان نفت براي افزايش درآمدها
۲۰۰ هزار ميليارد تومان خرج کرديم اما فقر کم نشد
راه‌اندازي مرکز آموزش بين‌المللي دوره‌هاي تجارت بين‌الملل در تهران
چند درصد منابع بانک‌ها نقد است؟
برخي شرکت‌‌ها سودي براي توزیع ندارند
سکه اَشک يکم، سازنده اَشک‌آباد
نام‌گذاري به‌پاخيزي سي‌ام تيرماه 1331 به قيام مقدس ملي و شهداي ملت- تغييرات کابينه
کيميايي: سينماي فردا بايد ايدئولوژيک باشد
شجريان: موسيقي ريشه‌کن نمي‌شود
کهنه‌قلعه رو به ويراني است
کابوس خشکسالی به شمال سرایت کرد
زن جوان، قاتل هر دو همسرش است؟
افزايش نرخ ازدواج دختران ۱۵ تا ۱۹ سال
وزیر روزهای خاکستری
جسدي براي تأمين نيازهاي آموزشي وارد کشور نمي‌شود
اصلاح سن قانوني ازدواج دختران
غزل ناموزون خداحافظي
خبر خوش خالق «بازي تاج و تخت» براي هواداران
نامه حسين عليزاده به هوادارانش
چرا شهاب حسيني نمره قبولي مي‌گيرد؟
گزينش شعر قيصر براساس ذائقه جهاني
گنـج پنهان
نگاره
روزگار خوش کتاب‌ها در روسيه
ترافيک بي‌سابقه در مسير مرگ
او نمُرد، به خانه جديدي رفت
اگر اوضاع جفت‌وجور باشد
کارخانه مقصر است؟
خياباني: «حق پخش» ظلم به تلويزيون است
وضعيت قرمز در تيم آبي‌
يک تيم عليه واليبال
کنسرت کولي‌هاي اسپانيا تمديد شد
مصوبه شوراي عالي اداري و يک قاب خوش‌نقش اجتماعي
نشست وحدت
تغيير واحد پول ملي در مسير آزمون و خطا
مقصر اصلي کساني‌ هستند که به زنجاني اعتبار حداکثري داده‌اند
مردم را مأیوس نکنیم، نیروهای انقلاب فقط در یک جریان نیستند
آمريکا نمي‌تواند در روابط ايران و عراق دخالت کند
نه زودهنگام مجلسي‌ها به وزير کشور
رونمايي از موتورلانس‌ها (موتورآمبولانس) در تهران
الکلی‌های ایرانی؛ کم تعداد اما پرمصرف
حراج کتاب: 500، 700، 1400 و در نهايت 3000 تومان
بليت يک ميليون توماني برای تئاتر
انسان‌انگاري (آنتروپومورفيسم) در ذهن و زبان
بازگشت طوفاني نولان
در بازي ايران- سوريه؛ ‌استاديوم زنانه شود
تحول مثبت يا ادامه ناکامي‌ها؟
زهرا خانه‌تکاني کرد
پرسپوليس يا آتش زير خاکستر؟
نه زودهنگام مجلسي‌ها به وزير کشور
بازگشت طوفاني نولان
خیز «کلاش» برای یونسکو
ترياک آزاد نمي‌شود
براي نخستین‌بار فيلم‌تئاتري از بهرام بيضايي در تالار وحدت
جنگ ترامپ با دولت بر سر ايران
اقليت‌ها در دولت
«غمنومه فريدون» در ادامه «شهر قصه» بيژن مفيد
مردم را مأیوس نکنیم، نیروهای انقلاب فقط در یک جریان نیستند
الکلی‌های ایرانی؛ کم تعداد اما پرمصرف
رقابت کسب‌وکارهاي نو در تابستان
«کودکان پاکبان»، کودکان رنج و فراموشي
شاگردان کي‌روش آماده براي جام‌جهاني روسيه
وزیر روزهای خاکستری
پايان کودکي با زخم‌هاي نامرئي
بليت يک ميليون توماني برای تئاتر
«رجل» همچنان در تعلیق
دز ما را بلعید
نامه براي تطهير؛ افشاگري ديرهنگام
گره در کار اصولگرایی
کارآمدي؛ ملاک واقعي کابينه
آمريکا نمي‌تواند در روابط ايران و عراق دخالت کند
در بازي ايران- سوريه؛ ‌استاديوم زنانه شود
تلاش بخش‌هاي توليد و خدمات براي آبروداري
«رگ خواب»‌ي‌ها سفير شدند
طناب نجات برای پول ملي
آن روزنامه دروغگو با اسم مسخره
تغيير واحد پول ملي در مسير آزمون و خطا
پرسپوليس يا آتش زير خاکستر؟
محروميت 3 بازيکن استقلال؛ غير‌قانوني است؟
ارگ کريم‌خان تا 20 سال ديگر ثبت نمي‌شود
هوا گرم نشده؛ مصرف برق باز هم رکورد زد
وقت آن رسيده که سياست در خدمت اقتصاد باشد
مقصر اصلي کساني‌ هستند که به زنجاني اعتبار حداکثري داده‌اند
پشتيباني معنوي نمايندگان آمريکا از ايران‌هراسي ترامپ
ترکيه تهديد قطر را متوجه خود مي‌داند
واکنش‌هاي مثبت يک ديدار
شايستگي، ارجح بر گرايش سياسي
خودروی کم‌مصرف بیاورید، بنزین را گران کنید
موضوع مرخصي زايمان،فرسايشي شده است
نشست وحدت
ايران، رشد اقتصاد جهان را ارتقا داد
براي همين است که هنوز زنده‌ام
پدرو آلمودوار جايزه پلاتينو را برد
سقفي براي گذر از آن حادثه سياه
مي‌خواستم کودک دست دزدها نيفتد
بازار فروش کودکان
رونمايي از موتورلانس‌ها (موتورآمبولانس) در تهران
مصوبه شوراي عالي اداري و يک قاب خوش‌نقش اجتماعي
تحول مثبت يا ادامه ناکامي‌ها؟
ترکيه و آمريکا در آستانه رويارويي
زن جوان، قاتل هر دو همسرش است؟
وقتي آش عربستان براي دوستان هم شور مي‌شود
اعطاي وام با پشتوانه يارانه نقدي
حراج کتاب: 500، 700، 1400 و در نهايت 3000 تومان
مشکلات دروني عراق بعد از آزادسازي موصل
نگاره
ايران، دشمني کم‌هزينه براي عربستان
کابوس خشکسالی به شمال سرایت کرد
ضرورت اصلاحات در ساخت دولت
اعتماد به وقایع
شناسه خبر: 50454 | تاریخ مخابره: ۱۳۹۵/۱۰/۱۵ - 01:00
کم‌حرفي که حرف بسيار داشت
براي تولد بهرام صادقي

کم‌حرفي که حرف بسيار داشت

 

علي‌اصغر شيرزادي
نویسنده

شايد بتوان گفت بهرام صادقي، يکي از پنج چهره درخشان تاريخ ‌صد ساله داستان‌نويسي ماست. وقتي کارهاي اين نويسنده را که فقط چند داستان کوتاه در کتابي به نام «سنگر و قمقمه‌هاي خالي» و يک داستان بلند به نام «ملکوت» دارد، مي‌خوانيم، متوجه مي‌شويم ديدگاه اين نويسنده شاخص تا حدي به بوف کور صادق هدايت تن مي‌زند و با احتياط، بارقه‌اي از آن را دارد. متأسفانه، بهرام صادقي خيلي زود شروع به نوشتن کرد. دانشجوي پزشکي بود و تقريبا از 19 سالگي نخستين داستان‌هايش در بهترين و معتبرترين نشريه ادبي آن دوران، يعني مجله «سخن» به سردبيري دکتر پرويز ناتل‌خانلري چاپ مي‌شد. آنها تيم بسيار سختگيري بودند و کارشان سنگين بود. درواقع، بهرام صادقي از آنجا شروع کرد و بعد از آن کارهايش در نشريه ديگري به نام «کتاب هفته» منتشر مي‌شد که آن هم در دوران خودش بسيار معروف و شاخص بود. اگر الان نگاهي دوباره به آن نشريه‌ها بيندازيم، مي‌بينيم نسخه‌هاي آن مجله‌ها چه اندازه قوي، پُرمطلب، سنگين و درجه يک هستند. متأسفانه، اين نويسنده شايد به اين دليل که هيچ اعتنايي به روابط عمومي نداشت، در جمع بسيار کم‌حرف بود، حُجب خاصي داشت و اهل سخنراني و تبليغ براي خودش نبود؛ چيزي که بسيار بين نويسندگان ديگر رايج است و به همین دلیل جايگاه شايسته‌اي هم در ذهن مخاطبان پيدا نکرد. بااين‌حال، اما اکثريت قريب به اتفاق خواننده‌هاي حرفه‌اي ادبيات داستاني و آن دسته‌اي که نگاه نافذي دارند، داستان‌هاي اين نويسنده را از بنيان بسيار متفاوت از ديگران مي‌دانند. بهرام صادقي در نثر خود طنزي به معناي واقعي داشت؛ يعني آن طنز سياه برآمده از آن دوران که او خيلي خوب و با نگاه نافذش آن را مي‌شناخت و به نظر مي‌رسيد اين قريحه قدرتمند از نبوغش بر‌مي‌آمد. اگر بخواهيم او را با نويسندگان جهاني مقايسه کنيم، مي‌شود گفت آثارش بيشترين نزديکي‌ را از نظر ارزش کاري با داستان‌هاي آنتوان چخوف دارد که اين مسئله، بسيار مهم است. نکته ديگر اينکه اين نويسنده ارجمند، پزشک بسيار خوبي هم بود اما متأسفانه عمر کوتاهي داشت و پيش از 50‌سالگي درگذشت. نکته قابل ذکر ديگر اين است که بهرام صادقي هرگز خودش را تکرار نکرد، يعني وقتي احساس کرد که ديگر نمي‌تواند کارهايي به درخشش آن بيست و چند داستان کوتاهش بنويسد، خيلي راحت کار را کنار گذاشت. حتي جايي در يک مصاحبه کوتاه از او مي‌پرسند چرا ديگر نمي‌نويسي و او در جواب مي‌گويد: «من کارم را کرده‌ام. نمي‌خواهم خودم را تکرار کنم. اگر لازم شد، حسش بود و عميقا ضرورتي احساس کردم، حتما دوباره اين کار را مي‌کنم.»
حوالي سال 45، اصغر ضرابي که منتقد و نويسنده خوبي بود، يک مصاحبه طولاني چند‌صفحه‌اي با او کرد که فکر مي‌کنم يکي از قوي‌ترين مصاحبه‌هايي است که در زندگي‌ام از او خوانده‌ام. در آن مصاحبه، هر تکه‌اي که بهرام صادقي صحبت مي‌کند، بسيار غني است و حرفي براي گفتن دارد. با کسي تعارف نمي‌کند و در آن مصاحبه جمله‌اي مي‌گويد که خيلي خوب در ياد من مانده است. صادقي مي‌گويد: «اگر حمل بر  ژيگولومآبي نشود، من شيداي داستايوفسکي هستم.» اين جمله هرگز به معناي آن نيست که بهرام صادقي تحت‌تأثير داستايوفسکي يا چخوف بوده است. اگر داستان‌هاي او را با تأمل بخوانيد، مي‌بينيد برخي داستان‌هايش کاملا به داستان‌هاي پسامدرنيستي ايتالو کالوينوی ايتاليايي تن مي‌زند. به اعتقاد من، با وجود اينکه صادق هدايت نسبت به او تقدم دارد و درواقع، شروع‌کننده بوده است اما اگر بخواهيم اين دو را با هم مقايسه کنيم، مي‌بينيم بهرام صادقي خيلي برتر از صادق هدايت و حتي صادق چوبک است که نسل قبل از او بوده‌اند. آنها هم حتما احترام و جايگاه خودشان را دارند اما بدون مبالغه مي‌گويم که بهرام صادقي جاي ديگري داشت. يک معيار و محک براي سنجش داستان درخشان اين است که وقتي داستان را خوانديم و فهميديم موضوع چيست، باز هم بارها و بارها آن را مي‌خوانيم و هر بار چراغ تازه‌اي از معنا در آن داستان روشن مي‌شود. داستان‌هاي بهرام صادقي از اين دست است. بارها تمايل داريد داستان قريب‌الوقوعش را بخوانيد. بارها دوست داريد داستان‌هاي ديگرش را دوره کنيد زيرا در داستان‌هايش طنز شگفتي به معناي واقعي دارد. نه اينکه ما را بخنداند بلکه زهرخندي است که درون ما را به تأمل گريه‌آوري بازمي‌دارد زيرا ارجاع دارد به شناخت عميقي که بهرام صادقي از روحيه دورانش و از مردم آن زمان داشت.

ارسال دیدگاه شما

  • دیدگاه های ارسالی، پس از تایید مدیر سایت منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشند منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان پارسی باشند منتشر نخواهد شد.